Frank Weijers zegt zonder verpinken: “Conflict, ik ben er dol op!” Voor veel mensen klinkt dat bijna provocerend. Conflict associëren we met gedoe, ruzie en spanning.

Maar voor Frank Weijers (proceskundige, Deep Democracy‑instructor en ervaren begeleider van complexe groepsgesprekken) betekent conflict iets heel anders: “In letterlijke zin betekent conflict: samen verschillen. En dat is precies waar het interessant wordt. Waar wij conflict vaak zien als iets om te vermijden, is het een kans om samen verder te komen. Niet door harder te roepen of sneller een standpunt in te nemen, maar door te vertragen, emoties de ruimte geven en dan samen onderzoeken welke perspectieven (gezichtspunten) er allemaal bestaan op het vraagstuk. En pas daarna te komen tot meningen en standpunten.”

Ruimte voor emoties

Wie een debat volgt, of het nu over klimaat, migratie of interne organisatieverandering gaat, ziet telkens hetzelfde patroon. Mensen ventileren hun mening, nemen een standpunt in en gaan tegenover elkaar staan. Anderen haken net af: ze worden stil, onzeker of bang om iets te zeggen.

Volgens Frank Weijers is dat geen toeval: “We zijn bang voor emoties: die van anderen én die van onszelf. Machtsverhoudingen binnen een groep spelen daarbij een belangrijke rol; psychologische veiligheid is er vaak onvoldoende. Dus schieten we in standpunten, of we zwijgen. Maar beide reacties maken het gesprek armer.

Frank illustreert hoe snel emoties een gesprek kunnen doen kantelen. “Toen Hamas Israël aanviel, reageerde de Nederlandse premier meteen met: ‘Onze onvoorwaardelijke steun ligt bij Israël.’ Zo’n uitspraak polariseert onmiddellijk. Veel verstandiger was geweest om eerst te erkennen dat het afschuwelijk is voor iedereen, en vervolgens te zeggen: laten we oppassen om hier niet te snel een mening over te vormen. Het is een complex vraagstuk dat al tientallen jaren speelt.”

Frank pleit daarom voor een radicaal andere start van elk gesprek: eerst ruimte maken voor emotionele betrokkenheid. Niet om te dramatiseren, maar om te erkennen wat er leeft: “Als ik een gesprek start, zet in mensen in een kring en begin ik altijd met een check‑in. Ik vraag mensen: Hoe voelt het om hierover met elkaar te praten? Dat maakt vaak veel los: boosheid, verdriet, onzekerheid, en dat mag. Als die emoties geen plek krijgen, breekt het gesprek vroeg of laat toch.”

Eerst perspectieven, dan standpunten

Pas wanneer de emotionele laag erkend is, kan een groep volgens Weijers overstappen naar de inhoud: “Voor we oplossingen zoeken, moeten we eerst begrijpen vanuit welke brillen, welke perspectieven, we naar een vraagstuk kunnen kijken. Dat maakt het gesprek breder, rijker en minder polariserend.”

Hij illustreert dat met een voorbeeld uit de actualiteit: “In Nederland wordt vaak gesproken over de asielcrisis. Dat woord suggereert een probleem dat moet worden opgelost. Maar wanneer je het herformuleert als migratievraagstuk bv., ontstaat ruimte om zowel de positieve als negatieve kanten te onderzoeken.

De kracht van samenspraak

Wanneer emoties erkend zijn en perspectieven verzameld, ontstaat er ruimte voor echte tegenspraak. Niet de harde, polariserende variant, maar een vorm waarin verschillen elkaar versterken: “Als mensen merken dat hun perspectief gehoord wordt, durven ze ook de tegenstem te onderzoeken, zelfs hun eigen tegenstem.”

Dat is precies waar Deep Democracy voor ontworpen is: een methode die niet alleen meerderheidsstemmen waardeert, maar ook de minderheidsstem actief onderzoekt. Want net daar zit vaak de wijsheid die een groep verder helpt.

Meer leren? Ontmoet Frank op het MEDIV‑congres

Hoewel leiders, HR‑professionals, bemiddelaars en facilitatoren veel baat hebben bij deze aanpak, benadrukt Weijers dat iedereen voortdurend in gesprekken zit waarin verschillen spelen. Op het werk, thuis, in de samenleving: “We moeten het leuker gaan vinden dat we verschillend zijn. Niet omdat het altijd makkelijk is, maar omdat het ons blikveld verruimt. En omdat we pas echt kunnen samenwerken wanneer we durven zeggen wat gezegd moet worden én durven luisteren naar wat we liever niet horen.”

Tijdens het MEDIV‑congres gaat Frank Weijers in zijn keynote Hoe je verschil tot verbinding maakt dieper in op hoe vrijmoedigheid en openhartigheid elkaar kunnen versterken in gesprekken waar spanning of polarisatie speelt. Hij toont hoe je emoties ruimte geeft zonder het gesprek te laten ontsporen, hoe je perspectieven verzamelt vóór je meningen uitwisselt, en hoe je verschillen kunt benutten als hefboom voor samenwerking.

Daarnaast begeleidt Frank een interactieve workshop waarin deelnemers zelf aan de slag gaan met Deep Democracy‑technieken. Je oefent hoe je een groep door emotionele lagen loodst, hoe je perspectieven zichtbaar maakt en hoe je tegenspraak veilig en constructief inzet. De workshop biedt concrete tools die je meteen kunt toepassen in je eigen praktijk: of je nu leiding geeft, faciliteert, bemiddelt of simpelweg betere gesprekken wilt voeren.

Hier vind je meer informatie over het congres.